به گزارش برق مدیا، عباس علی‌آبادی، وزیر نیرو، اعلام کرده است که در شرایط فعلی شبکه برق کشور در وضعیت متعادل‌تری قرار دارد و از این پس قطعی برق نباید به شکل برنامه‌ریزی‌شده اعمال شود. با این حال، تداوم این وضعیت به مدیریت مصرف، وضعیت منابع آبی، افزایش ظرفیت تولید و کاهش ناترازی میان تولید و مصرف برق وابسته است.
پایان خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده
وزیر نیرو با اشاره به بهبود شرایط تولید و پایداری شبکه برق اعلام کرد که خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده دیگر نباید در دستور کار باشد. به گفته عباس علی‌آبادی، در صورت وقوع قطعی برق، شهروندان می‌توانند موضوع را از طریق سامانه ۱۲۱ پیگیری و گزارش کنند.
این اظهارنظر در شرایطی مطرح شده است که طی ماه‌های گذشته، ناترازی میان تولید و مصرف برق یکی از مهم‌ترین چالش‌های صنعت برق کشور بوده و مدیریت بار مصرفی، به‌ویژه در دوره‌های اوج مصرف، نقش مهمی در جلوگیری از فشار بر شبکه داشته است.
وضعیت تولید برق؛ ورود نیروگاه‌های جدید به مدار
علی‌آبادی با اشاره به ورود نیروگاه‌های جدید به مدار تولید گفت بهره‌برداری از واحدهای جدید می‌تواند به افزایش ظرفیت تولید و پایداری بیشتر شبکه کمک کند.
وزیر نیرو همچنین اعلام کرده است که روند توسعه ظرفیت تولید ادامه خواهد داشت و به‌طور متوسط هر هفته ۱۰۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق کشور افزوده می‌شود. تحقق مستمر این هدف می‌تواند در میان‌مدت بخشی از فشار موجود بر شبکه را کاهش دهد؛ هرچند افزایش ظرفیت تولید به تنهایی برای حل کامل ناترازی برق کافی نیست و توسعه شبکه انتقال و توزیع و همچنین مدیریت مصرف نیز اهمیت دارد.
چالش منابع آبی و نیروگاه‌های برق‌آبی
یکی از نکات مهم مورد اشاره وزیر نیرو، ضرورت همزمانی تامین برق با حفاظت از منابع آبی است.
به گفته علی‌آبادی، بخشی از نیروگاه‌های برق‌آبی با توجه به وضعیت ذخایر آب و با ملاحظات ویژه مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرند. این مسئله اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، زیرا میزان بارندگی، روان‌آب‌ها و احتمال وقوع سیلاب قابل پیش‌بینی دقیق نیست و تصمیم‌گیری درباره میزان استفاده از ظرفیت نیروگاه‌های برق‌آبی باید با درنظرگرفتن شرایط منابع آب انجام شود.
بنابراین، حتی در صورت بهبود وضعیت شبکه برق، استفاده از تمام ظرفیت نیروگاه‌های برق‌آبی بدون توجه به ذخایر آبی می‌تواند در ماه‌های بعد محدودیت‌هایی ایجاد کند.
مدیریت مصرف؛ شرط تداوم ثبات شبکه
وزیر نیرو در عین اعلام بهبود وضعیت شبکه، بر ضرورت مدیریت مصرف برق تأکید کرده است. این موضوع نشان می‌دهد که پایان خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده لزوماً به معنای پایان مشکلات صنعت برق نیست.
در واقع، فاصله میان تولید و مصرف برق تنها با ساخت نیروگاه‌های جدید برطرف نمی‌شود. کاهش مصرف در ساعات اوج بار، اصلاح الگوی مصرف، افزایش بهره‌وری انرژی، مدیریت بار صنایع و استفاده از فناوری‌های هوشمند در شبکه از جمله اقداماتی است که می‌تواند به کاهش فشار بر شبکه کمک کند.
وزیر نیرو ادامه داد: امیدواریم بتوانیم برنامه‌ها را مطابق پیش‌بینی‌ها پیش ببریم. با خنک شدن هوا، همکاران ما فرصت بیشتری برای تعمیر نیروگاه‌ها و آماده‌سازی آنها برای فصل زمستان خواهند داشت.
وضعیت انرژی در زمستان
علی‌آبادی همچنین با اشاره به شرایط زمستان پیش‌رو گفت: امسال زمستان شرایط خاصی دارد. امیدواریم سرمای شدید رخ ندهد، اما در جریان جنگ نیز آسیب‌هایی در بخش‌های مختلف، از جمله در حوزه سوخت، وارد شده که باید جبران شود.
وی با بیان اینکه تعدادی از نیروگاه‌ها برای انجام تعمیرات از مدار خارج شده‌اند، درباره وضعیت نیروگاه‌های برق‌آبی نیز اظهار کرد: پیش‌بینی شرایط زمستان به طور کامل امکان‌پذیر نیست و هرچه به زمان موردنظر نزدیک‌تر شویم، پیش‌بینی‌ها دقیق‌تر خواهد شد.
وزیر نیرو افزود: تلاش می‌کنیم منابع آب را نیز تا حدی حفظ کنیم تا بتوانیم در زمستان، آب مورد نیاز مردم برای موارد ضروری را تأمین کنیم.
خودروهای برقی و ناترازی سوخت
وزیر نیرو همچنین درباره ارتباط میان توسعه خودروهای برقی و وضعیت مصرف سوخت در کشور اظهارنظر کرده است. علی‌آبادی معتقد است اگر کشور دارای یک میلیون خودروی برقی بود، میزان ناترازی در بخش بنزین می‌توانست کاهش پیدا کند.
این دیدگاه به ارتباط میان دو بخش انرژی یعنی برق و سوخت‌های فسیلی اشاره دارد. توسعه خودروهای برقی می‌تواند در صورت تامین برق مورد نیاز از منابع پایدار و توسعه زیرساخت شارژ، بخشی از مصرف بنزین را به مصرف برق منتقل کند. با این حال، چنین تغییری نیازمند توسعه همزمان ظرفیت تولید برق، شبکه توزیع، زیرساخت‌های شارژ و سیاست‌گذاری مناسب در حوزه حمل‌ونقل است.
آیا خاموشی‌ها واقعا به پایان رسیده‌اند؟
اعلام پایان خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده را می‌توان نشانه‌ای از بهبود کوتاه‌مدت شرایط شبکه دانست؛ اما پایداری این وضعیت به چند عامل اصلی وابسته است:
استمرار ورود نیروگاه‌های جدید به مدار؛
افزایش ظرفیت تولید برق متناسب با رشد مصرف؛
مدیریت مصرف در ساعات اوج بار؛
وضعیت ذخایر آب و میزان استفاده از نیروگاه‌های برق‌آبی؛
توسعه و نوسازی شبکه انتقال و توزیع؛
کاهش تلفات شبکه؛
توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و سایر منابع جدید تولید برق.
از این منظر، مسئله اصلی تنها پایان خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده نیست؛ بلکه پرسش مهم‌تر این است که آیا ظرفیت جدید تولید و سیاست‌های مدیریت مصرف می‌تواند در ماه‌های آینده نیز تعادل شبکه را حفظ کند یا خیر.
بر اساس اظهارات وزیر نیرو، شبکه برق کشور در حال حاضر در شرایط متعادل‌تری قرار گرفته و خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده نباید ادامه داشته باشد. ورود نیروگاه‌های جدید به مدار و افزایش تدریجی ظرفیت تولید، دو عامل مهم در بهبود شرایط شبکه عنوان شده‌اند.
با این حال، تداوم این شرایط به مدیریت همزمان تولید و مصرف وابسته است. محدودیت منابع آبی، رشد مصرف برق و ضرورت سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های تولید، انتقال و توزیع نشان می‌دهد که چالش ناترازی برق همچنان یکی از مسائل مهم صنعت انرژی کشور خواهد بود.
بنابراین، پایان خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده را باید یک نشانه مثبت در وضعیت فعلی شبکه دانست، نه لزوما پایان کامل مسئله ناترازی برق. میزان موفقیت سیاست‌های جدید زمانی روشن‌تر خواهد شد که شبکه بتواند در دوره‌های اوج مصرف نیز بدون اعمال خاموشی برنامه‌ریزی‌شده، برق مورد نیاز مشترکان را تامین کند.