به گزارش برق مدیا، معاون برق و انرژی وزارت نیرو، پایان خاموشی‌های تابستانی را به کاهش تقاضای برق و عبور مصرف از مرز ۶۷ هزار مگاوات گره زده است. هم‌زمان، نگرانی درباره تامین سوخت نیروگاه‌ها در فصل سرد، چشم‌انداز زمستان را نیز تحت تأثیر قرار داده است. گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس نیز نشان می‌دهد ناترازی برق در اوج مصرف تابستان ۱۴۰۵ حدود ۱۳.۶ هزار مگاوات بوده و محدودیت تولید گاز می‌تواند در ماه‌های سرد، تامین سوخت نیروگاه‌های حرارتی را با چالش جدی مواجه کند.
با وجود کاهش نسبی دمای هوا، قطعی برق در برخی مناطق کشور همچنان ادامه دارد. مصطفی رجبی‌مشهدی، معاون برق و انرژی وزارت نیرو، در گفت‌وگو با روزنامه ایران اعلام کرده است که برای پایان محدودیت‌ها نمی‌توان تاریخ دقیقی تعیین کرد و رفع خاموشی‌ها به شرایط آب‌وهوایی و کاهش مصرف برق وابسته است.
بر اساس اظهارات این مقام مسئول، مصرف برق در روزهای اخیر از ۷۱ هزار و ۴۰۰ مگاوات عبور کرده و وزارت نیرو امیدوار است با خنک‌تر شدن هوا، تقاضا به کمتر از ۶۷ هزار مگاوات برسد؛ سطحی که می‌تواند زمینه پایان خاموشی‌های تابستانی را فراهم کند.
چرا خاموشی در تهران کمتر است؟
یکی از پرسش‌های مطرح‌شده در خصوص خاموشی‌های اخیر، تفاوت مدت قطعی برق میان تهران و سایر شهرهاست. طبق توضیحات معاون برق و انرژی وزارت نیرو، حدود ۳۸ تا ۴۰ درصد فیدرهای برق تهران در رده خطوط حساس و حیاتی قرار دارند.
بیمارستان‌ها، مراکز درمانی، ایستگاه‌های پمپاژ آب، مراکز امدادی و برخی زیرساخت‌های حمل‌ونقل به این خطوط متصل هستند و قطع برق آنها می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای خدمات عمومی داشته باشد. به همین دلیل، این فیدرها در اولویت بالاتری برای تأمین برق قرار دارند.
با این حال، تفاوت مدت خاموشی میان تهران و سایر مناطق، همچنان نیازمند شفاف‌سازی بیشتر درباره معیارهای توزیع محدودیت برق است؛ به‌ویژه برای مناطقی که قطعی‌های طولانی‌تر، خسارت بیشتری به کسب‌وکارها و صنایع وارد می‌کند.
ناترازی ۱۳.۶ هزار مگاواتی برق
مسئله خاموشی‌ها تنها به گرمای تابستان و افزایش مصرف وسایل سرمایشی محدود نیست. بر اساس گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس که ایرنا منتشر کرده، ناترازی توان برق در اوج مصرف تابستان ۱۴۰۵ حدود ۱۳ هزار و ۶۴۰ مگاوات برآورد شده است. در این برآورد، حداکثر توان تامین هم‌زمان شبکه حدود ۶۸ هزار و ۴۲۰ مگاوات و تقاضا بیش از ۸۱ هزار مگاوات پیش‌بینی شده است.
این گزارش در عین حال نشان می‌دهد توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر و افزایش تولید نیروگاه‌های برق‌آبی، بخشی از فشار بر شبکه را کاهش داده است؛ اما به دلیل تولید متناوب نیروگاه‌های خورشیدی، ریسک ناترازی در ساعات شب همچنان وجود دارد.
نگرانی اصلی؛ سوخت نیروگاه‌ها در زمستان
چالش برق با پایان تابستان تمام نمی‌شود. طبق گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس، کاهش ظرفیت تولید گاز و محدودیت سوخت نیروگاه‌های حرارتی می‌تواند در فصل سرد به یکی از گلوگاه‌های اصلی صنعت برق تبدیل شود. در زمستان، هم‌زمان با افزایش مصرف گاز خانگی، نیروگاه‌های حرارتی نیز به سوخت بیشتری نیاز دارند و در صورت کمبود گاز، استفاده از سوخت مایع افزایش خواهد یافت.
این موضوع اهمیت بیشتری دارد، زیرا بخش عمده تولید برق کشور همچنان بر دوش نیروگاه‌های حرارتی است. بنابراین، ناترازی گاز می‌تواند مستقیما به ناترازی برق و محدودیت تولید برق در زمستان منجر شود.
در مجموع، وضعیت فعلی نشان می‌دهد کاهش دما می‌تواند فشار کوتاه‌مدت بر شبکه برق را کم کند، اما مشکل اصلی صنعت برق همچنان پابرجاست. رفع پایدار خاموشی‌ها به مجموعه‌ای از اقدامات شامل افزایش ظرفیت تولید، توسعه تجدیدپذیرها، مدیریت مصرف، بهبود شبکه و مهم‌تر از همه تأمین مطمئن سوخت نیروگاه‌ها نیاز دارد.